Decyzja o zakupie pierwszego ukulele może być ekscytująca, ale też nieco przytłaczająca, zwłaszcza biorąc pod uwagę mnogość dostępnych modeli i marek. Dla osób stawiających pierwsze kroki w świecie muzyki, kluczowe jest wybranie instrumentu, który nie tylko brzmi przyjemnie, ale także jest łatwy w obsłudze i zachęca do dalszej nauki. Właściwy wybór ukulele może znacząco wpłynąć na postępy i czerpanie radości z gry. Ten artykuł przybliży Ci kryteria, które powinieneś wziąć pod uwagę, analizując ranking ukulele dla początkujących, oraz przedstawi popularne i cenione modele, które doskonale sprawdzą się na start.
Wybierając pierwsze ukulele, warto zwrócić uwagę na kilka fundamentalnych aspektów. Rozmiar instrumentu ma kluczowe znaczenie dla komfortu gry, szczególnie dla osób o mniejszych dłoniach lub dzieci. Najpopularniejsze rozmiary to sopranowe, koncertowe i tenorowe. Sopranowe jest najmniejsze i ma najbardziej klasyczne, jasne brzmienie, ale jego krótsza podstrunnica może być wyzwaniem dla początkujących. Rozmiar koncertowy jest nieco większy, oferuje więcej przestrzeni na gryfie i pełniejsze brzmienie, co czyni go uniwersalnym wyborem. Tenorowe jest jeszcze większe, z szerszym gryfem i głębszym dźwiękiem, preferowane często przez osoby z większymi dłońmi lub te, które chcą grać bardziej złożone melodie.
Kolejnym ważnym czynnikiem jest materiał, z którego wykonane jest ukulele. Drewno wpływa na rezonans, barwę dźwięku i trwałość instrumentu. Na rynku dostępne są ukulele wykonane z różnych gatunków drewna, takich jak mahoń, świerk, cedr czy koa. Dla początkujących często polecane są modele wykonane z mahoniu, który oferuje ciepłe i zrównoważone brzmienie, jest też stosunkowo odporny na zmiany wilgotności. Gitary wykonane z tańszych, laminowanych materiałów mogą być bardziej przystępne cenowo, ale zazwyczaj ustępują brzmieniem instrumentom z litego drewna. Warto jednak pamiętać, że dla początkującego gracza, różnice te mogą być mniej odczuwalne niż dla doświadczonego muzyka.
Budżet jest oczywiście istotnym elementem przy wyborze pierwszego instrumentu. Nie musisz wydawać fortuny na swoje pierwsze ukulele, ale warto zainwestować w coś, co będzie solidnie wykonane i dobrze stroi. Zbyt tanie instrumenty często charakteryzują się słabą jakością wykonania, kiepskim strojeniem i nieprzyjemnym brzmieniem, co może zniechęcić do nauki. Dobrym punktem wyjścia jest przedział cenowy od kilkuset do około tysiąca złotych, gdzie można znaleźć wiele godnych polecenia modeli. Pamiętaj, że do ceny ukulele należy doliczyć ewentualne akcesoria, takie jak pokrowiec, stroik czy zapasowe struny.
Jakie są kluczowe kryteria przy wyborze najlepszego ukulele dla niedoświadczonych graczy?
Wybór pierwszego ukulele to proces, który powinien być przemyślany, aby zapewnić jak najlepsze doświadczenia edukacyjne i muzyczne. Dla osób rozpoczynających swoją przygodę z tym radosnym instrumentem, kluczowe jest zwrócenie uwagi na kilka fundamentalnych aspektów, które bezpośrednio wpływają na komfort gry, jakość dźwięku i ogólną satysfakcję z nauki. Przeanalizowanie tych kryteriów pozwoli Ci świadomie dokonać wyboru i uniknąć potencjalnych rozczarowań. Zrozumienie tych elementów jest podstawą do dalszej analizy konkretnych modeli dostępnych na rynku, co ostatecznie przełoży się na Twój sukces w opanowaniu gry na ukulele.
Jednym z pierwszych i najważniejszych czynników jest rozmiar instrumentu. Ukulele występują w czterech głównych rozmiarach: sopranowym, koncertowym, tenorowym i barytonowym. Rozmiar sopranowy (znany również jako standardowy) jest najmniejszy i posiada najbardziej klasyczne, jasne brzmienie. Jest idealny dla dzieci i osób o drobnych dłoniach, jednak jego krótsza podstrunnica i ciaśniej rozmieszczone progi mogą stanowić wyzwanie dla początkujących, zwłaszcza przy próbie zagrania bardziej skomplikowanych akordów. Rozmiar koncertowy jest nieco większy od sopranowego, oferuje dłuższą menzurę (odległość między mostkiem a siodełkiem) i szerszy gryf. To przekłada się na większą przestrzeń między progami, co ułatwia dociskanie strun i wygrywanie akordów. Brzmienie jest pełniejsze i głośniejsze niż w przypadku sopranowego ukulele, co czyni go doskonałym, uniwersalnym wyborem dla większości początkujących.
Rozmiar tenorowy jest jeszcze większy, z dłuższą menzurą i szerszym gryfem niż ukulele koncertowe. Oferuje głębsze, bardziej rezonujące brzmienie i jest często wybierany przez muzyków, którzy chcą eksperymentować z bardziej złożonymi technikami gry, takimi jak fingerpicking. Dla początkujących może być bardzo wygodny, jeśli preferują większe instrumenty lub mają większe dłonie. Rozmiar barytonowy jest najrzadszy i strojony inaczej niż pozostałe (jak cztery najwyższe struny gitary), co sprawia, że nie jest typowym wyborem dla osób uczących się od podstaw tradycyjnego brzmienia ukulele. Zazwyczaj dla początkującego gracza najlepszymi opcjami są rozmiary koncertowe i tenorowe, oferujące najlepszy kompromis między komfortem gry a bogactwem brzmienia.
Jakość wykonania i materiały użyte do produkcji instrumentu mają ogromny wpływ na jego brzmienie, stabilność stroju i trwałość. Ukulele wykonane z litego drewna (solid wood) zazwyczaj brzmią znacznie lepiej i bogaciej niż te wykonane z materiałów laminowanych. Lite drewno lepiej rezonuje i rozwija swoje brzmienie z czasem. Najczęściej spotykane gatunki drewna dla korpusów to mahoń, świerk, cedr i egzotyczne gatunki takie jak koa. Mahoń oferuje ciepłe, zrównoważone brzmienie, świerk daje jasne i głośne dźwięki, a cedr jest znany z ciepłego i wyrazistego tonu. Dla początkujących, ukulele z mahoniu lub laminowanego mahoniu są często dobrym kompromisem między ceną a jakością dźwięku. Ważne jest również, aby instrument był dobrze wykończony – progi powinny być gładkie, bez ostrych krawędstw, a lakier równomiernie nałożony.
Kolejnym istotnym elementem jest jakość osprzętu, czyli kluczy do strojenia i siodełek. Dobrej jakości klucze zapewniają stabilne strojenie, co jest kluczowe dla komfortu gry, zwłaszcza dla osób początkujących, które dopiero uczą się rozpoznawać poprawne dźwięki. Klucze zamknięte są zazwyczaj bardziej precyzyjne i trwalsze niż otwarte. Siodełka wykonane z kości lub Tusq (syntetyczny materiał imitujący kość) są lepsze od plastikowych, ponieważ lepiej przenoszą wibracje strun na korpus instrumentu, co przekłada się na lepsze brzmienie.
Nie zapominajmy o budżecie. Na rynku dostępne są ukulele w bardzo szerokim przedziale cenowym. Zbyt tanie instrumenty (
Ranking ukulele dla początkujących jak wybrać idealny model dla siebie?
Pierwszym krokiem w tworzeniu efektywnego rankingu ukulele dla początkujących jest analiza rozmiarów. Jak już wspomniano, rozmiar sopranowy jest najmniejszy, często wybierany ze względu na jego kompaktowość i klasyczne, jasne brzmienie. Jednakże, jego mniejsza podstrunnica i ciaśniej rozmieszczone progi mogą być wyzwaniem dla osób o większych dłoniach lub tych, które uczą się wymawiać skomplikowane akordy. Ukulele koncertowe, nieco większe, oferuje większy komfort gry dzięki dłuższej menzurze i szerszemu gryfowi. To sprawia, że jest ono często uważane za „złoty środek” dla większości początkujących, oferując dobry kompromis między kompaktowością a wygodą. Rozmiar tenorowy, jeszcze większy, zapewnia jeszcze więcej przestrzeni na gryfie i głębsze, bogatsze brzmienie, co może być preferowane przez osoby z dłuższymi palcami lub te, które od razu myślą o bardziej zaawansowanych technikach gry.
Kolejnym istotnym elementem, który wpływa na jakość dźwięku i komfort gry, jest materiał, z którego wykonane jest ukulele. Chociaż ukulele wykonane z laminowanego drewna są zazwyczaj tańsze i bardziej odporne na zmiany wilgotności, instrumenty z litego drewna oferują znacznie lepsze brzmienie. Dla początkujących, modele wykonane z litego mahoniu są doskonałym wyborem, ponieważ mahoń zapewnia ciepłe, zrównoważone tony i jest stosunkowo łatwy w utrzymaniu. Inne popularne drewno, takie jak świerk, daje jaśniejsze i głośniejsze brzmienie, podczas gdy cedr oferuje cieplejszy, bardziej melodyjny dźwięk. Warto zwrócić uwagę na modele, gdzie przynajmniej płyta wierzchnia jest wykonana z litego drewna, nawet jeśli boki i tył są laminowane. Taka konstrukcja często pozwala uzyskać lepszy dźwięk w rozsądnej cenie.
Jakość wykonania jest absolutnie kluczowa, zwłaszcza dla początkującego muzyka. Źle wykonane ukulele może mieć problemy ze strojeniem, ostre progi, które kaleczą palce, nierówną podstrunnicę lub problemy z intonacją (czyli z tym, czy dźwięki na wszystkich progach są czyste i zgodne z oczekiwaniami). Zawsze warto poszukać opinii o producencie i konkretnym modelu, a jeśli to możliwe, obejrzeć instrument na żywo. Dobrej jakości klucze do strojenia (preferowane są zamknięte, metalowe) zapewnią stabilność stroju, co jest niezwykle ważne podczas nauki. Nastrojony instrument to podstawa, aby móc cieszyć się grą i rozwijać słuch muzyczny.
W kontekście rankingu ukulele dla początkujących, nie można pominąć aspektu ceny. Chociaż pokusa zakupu najtańszego instrumentu może być silna, często okazuje się, że takie ukulele są źle wykonane i trudno je nastroić, co skutecznie zniechęca do dalszej nauki. Dobrym kompromisem są instrumenty z przedziału cenowego 300-700 zł, gdzie można znaleźć wiele renomowanych marek oferujących solidne i dobrze brzmiące ukulele. W tej kategorii znajdziemy modele, które posłużą przez długi czas, a ich jakość dźwięku i wykonania będzie satysfakcjonująca dla początkującego muzyka. Warto pamiętać, że do ceny samego ukulele należy doliczyć koszt podstawowych akcesoriów, takich jak pokrowiec, stroik elektroniczny (niezbędny dla początkujących), zapasowe struny i ewentualnie kostki.
Podczas przeglądania rankingów ukulele dla początkujących, warto zwrócić uwagę na następujące marki, które często są polecane dla nowych graczy ze względu na ich jakość, stosunek ceny do jakości i dostępność: Kala, Lanikai, Enya, Cordoba, Flight oraz ukulelowe serie znanych producentów gitar, jak Yamaha czy Ibanez. Te marki oferują szeroki wybór modeli w różnych przedziałach cenowych, które zazwyczaj spełniają podstawowe wymagania początkujących graczy. Analiza recenzji i porównań tych marek może być cennym źródłem informacji.
Analiza popularnych marek ukulele dla początkujących w Polsce
Na polskim rynku muzycznym dostępnych jest wiele marek ukulele, które skierowane są do początkujących graczy. Wybór odpowiedniego producenta jest równie ważny, jak wybór konkretnego modelu, ponieważ renomowane firmy zazwyczaj gwarantują wyższą jakość wykonania, lepsze materiały i bardziej stabilne strojenie instrumentów. Warto zapoznać się z charakterystyką kilku kluczowych graczy na rynku, którzy cieszą się zaufaniem zarówno wśród amatorów, jak i bardziej doświadczonych muzyków. Poznanie tych marek pozwoli Ci lepiej zorientować się w ofercie i podjąć świadomą decyzję zakupową, która zapewni Ci radość z nauki gry na ukulele.
Jedną z najpopularniejszych i najbardziej cenionych marek, która oferuje szeroką gamę ukulele dla początkujących, jest Kala. Firma ta pochodzi ze Stanów Zjednoczonych i słynie z produkcji instrumentów o świetnym stosunku jakości do ceny. Kala oferuje modele w różnych rozmiarach i wykonane z różnych gatunków drewna, od budżetowych ukulele laminowanych po bardziej zaawansowane instrumenty z litego drewna. Szczególnie polecane dla początkujących są serie Makala (bardzo przystępne cenowo, dobre dla pierwszego kontaktu z instrumentem) oraz Kala KA-S, KA-C i KA-T (wykonane z mahoniu, oferujące dobre brzmienie i jakość wykonania w rozsądnej cenie). Ukulele Kala są często chwalone za dobre strojenie i przyjemne brzmienie.
Kolejną marką, która zasługuje na uwagę, jest Enya. Jest to chiński producent, który w ostatnich latach zdobył ogromną popularność dzięki swoim innowacyjnym produktom i zaskakująco dobrej jakości w stosunku do ceny. Enya znana jest z produkcji ukulele wykonanych z nowoczesnych materiałów, takich jak karbon czy kompozyty, które są bardzo odporne na wilgoć i zmiany temperatury, co czyni je idealnymi na podróże i dla osób, które nie chcą martwić się o konserwację drewna. Modele takie jak Enya EUC-X1 (korpus z litego świerku, tył i boki z HPL) czy seria Nova (wykonane z tworzywa sztucznego, ale o bardzo dobrym brzmieniu i estetyce) są często rekomendowane dla początkujących ze względu na ich trwałość, łatwość w utrzymaniu i zaskakująco dobre brzmienie.
Lanikai to amerykańska marka, która koncentruje się na produkcji ukulele o wysokiej jakości, często wykorzystując egzotyczne gatunki drewna i oferując bogate wykończenie. Choć ich instrumenty mogą być nieco droższe, modele z podstawowych serii, takie jak Lanikai LQS (Solid Spruce Top) czy seria LU, oferują doskonałe brzmienie i komfort gry, które mogą być atrakcyjne dla ambitniejszych początkujących, którzy chcą zainwestować w instrument na dłużej. Ukulele Lanikai są często chwalone za głębokie, rezonujące brzmienie.
Nie można zapomnieć o japońskiej marce Yamaha, która jest znana z produkcji wysokiej jakości instrumentów muzycznych w różnych kategoriach cenowych. Ukulele Yamaha, takie jak seria YUK (np. YUK-130, YUK-230), oferują niezawodność, dobre strojenie i przyjemne, zrównoważone brzmienie. Są to instrumenty, które często wybierane są przez szkoły muzyczne i nauczycieli ze względu na ich solidność i łatwość w obsłudze. Yamaha jest marką, której można zaufać, jeśli chodzi o jakość wykonania i długowieczność instrumentu.
Warto również wspomnieć o hiszpańskiej firmie Cordoba, która jest znana głównie z produkcji gitar klasycznych, ale oferuje również wysokiej jakości ukulele. Modele takie jak Cordoba 15SM (sopranowe) czy 15CM (koncertowe), wykonane z mahoniu, są często polecane dla początkujących ze względu na ich piękne brzmienie, elegancki wygląd i świetne wykonanie. Chociaż mogą być nieco droższe od budżetowych opcji, oferują jakość, która z pewnością docenią nowi gracze.
Na koniec, warto zwrócić uwagę na markę Flight. Jest to marka, która szybko zyskała popularność dzięki oferowaniu szerokiej gamy ukulele w przystępnych cenach, które jednak zaskakująco dobrze brzmią i są solidnie wykonane. Seria Travel (wykonana z tworzywa sztucznego) jest idealna dla osób szukających instrumentu odpornego na warunki zewnętrzne, podczas gdy modele z serii Mustang czy Soar oferują tradycyjny wygląd i brzmienie w atrakcyjnej cenie. Flight to dobra opcja dla osób z ograniczonym budżetem, które chcą zacząć grać na przyzwoitym instrumencie.
Najlepsze modele ukulele dla początkujących w przyjaznym budżecie
Wybór pierwszego ukulele nie musi oznaczać ogromnego wydatku. Rynek oferuje wiele świetnych instrumentów, które są idealne dla osób rozpoczynających naukę gry, a jednocześnie mieszczą się w przyjaznym budżecie. Kluczem jest znalezienie równowagi między jakością wykonania, brzmieniem a ceną. Poniżej przedstawiamy kilka modeli, które często pojawiają się w rankingach ukulele dla początkujących i cieszą się pozytywnymi opiniami użytkowników, oferując doskonały start w świat muzyki bez nadwyrężania portfela. Te propozycje stanowią solidną bazę do dalszych poszukiwań i mogą znacząco ułatwić Ci podjęcie ostatecznej decyzji zakupowej.
Jednym z najczęściej polecanych modeli dla początkujących jest Kala Makala MK-S. Jest to ukulele sopranowe, które zazwyczaj można znaleźć w bardzo przystępnej cenie, często poniżej 200 złotych. Wykonane jest z laminowanego mahoniu, co nadaje mu ciepłe, przyjemne brzmienie. Chociaż jest to instrument budżetowy, Kala zadbała o przyzwoitą jakość wykonania i stabilne strojenie, co jest kluczowe dla nauki. MK-S jest dobrym wyborem dla osób, które chcą po raz pierwszy wziąć do ręki ukulele i sprawdzić, czy jest to instrument dla nich, bez ryzyka dużej inwestycji. Jego kompaktowy rozmiar sprawia, że jest również idealny dla dzieci.
Kolejną świetną opcją w podobnym przedziale cenowym jest Flight NUS-310. Jest to ukulele koncertowe, co oznacza, że jest nieco większe od sopranowego, oferując więcej przestrzeni na gryfie i pełniejsze brzmienie. Flight NUS-310 wykonany jest z laminowanego drewna, ale oferuje zaskakująco dobre proporcje między ceną a jakością dźwięku. Instrument jest solidnie wykonany, dobrze stroi i jest często chwalony za wygodę gry. Dzięki rozmiarowi koncertowemu, jest to bardziej uniwersalny wybór niż sopranowe ukulele, które sprawdzi się zarówno dla młodzieży, jak i dorosłych.
Jeśli jesteś gotów nieco zwiększyć budżet, doskonałym wyborem będzie ukulele Enya EUC-X1. Ten model oferuje kilka unikalnych cech, które wyróżniają go na tle konkurencji w tej półce cenowej. Płyta wierzchnia wykonana jest z litego świerku, co znacząco wpływa na bogactwo i rezonans brzmienia. Boki i tył wykonane są z laminowanego drewna HPL (High-Pressure Laminate), które jest bardzo odporne na wilgoć i uszkodzenia. Enya EUC-X1 ma rozmiar koncertowy i jest wyposażona w dobrej jakości struny, co przekłada się na komfort gry i czyste strojenie. Często jest sprzedawane w zestawie z pokrowcem i akcesoriami, co czyni je jeszcze bardziej atrakcyjną propozycją.
Dla osób poszukujących ukulele tenorowego w przystępnej cenie, warto rozważyć model Kala KA-T. Jest to ukulele wykonane z laminowanego mahoniu, które oferuje ciepłe i pełne brzmienie. Rozmiar tenorowy jest idealny dla osób z większymi dłońmi lub tych, którzy preferują więcej przestrzeni na gryfie. Kala KA-T jest solidnie wykonane, dobrze stroi i oferuje świetny dźwięk jak na swoją cenę. Jest to doskonały wybór dla początkujących, którzy chcą od razu postawić na większy rozmiar instrumentu, który pozwoli im na bardziej swobodną grę i eksplorację różnych technik.
Warto również zwrócić uwagę na serie ukulele marek takich jak Cort (np. seria G) lub Ibanez (np. seria UEW), które oferują modele w różnych rozmiarach i konfiguracjach, często z atrakcyjnym wykończeniem i dobrym brzmieniem, mieszczące się w budżecie dla początkujących. Te marki, znane z produkcji gitar, przenoszą swoją wiedzę i doświadczenie na rynek ukulele, oferując instrumenty o niezawodnej jakości i dobrym stosunku ceny do możliwości. Analiza ich ofert może być kolejnym krokiem w poszukiwaniu idealnego pierwszego ukulele.
Przy wyborze ukulele w ramach ograniczonego budżetu, zawsze warto poszukać instrumentów, które oferują:
- Rozmiar koncertowy lub tenorowy, jeśli masz większe dłonie lub chcesz mieć więcej przestrzeni na gryfie.
- Płytę wierzchnią z litego drewna (np. świerk, mahoń), jeśli budżet na to pozwala, ponieważ znacząco poprawia to jakość dźwięku.
- Dobrej jakości klucze do strojenia, które zapewnią stabilność stroju.
- Dokładne recenzje i opinie innych użytkowników, które mogą pomóc w ocenie jakości instrumentu.
Co jest kluczowe w rankingu ukulele dla początkujących czyli porady dla świadomych kupujących
Tworzenie świadomego wyboru przy zakupie pierwszego ukulele to proces, który wymaga zwrócenia uwagi na kilka kluczowych aspektów. Zrozumienie tych elementów pozwoli Ci nie tylko wybrać instrument, który będzie Cię cieszył przez długi czas, ale także ułatwi proces nauki i sprawi, że pierwsze kroki w świecie muzyki będą przyjemnym doświadczeniem. Ten artykuł pomoże Ci zrozumieć, na co zwracać uwagę, analizując ranking ukulele dla początkujących, aby podjąć najlepszą możliwą decyzję, która będzie odpowiadała Twoim potrzebom i oczekiwaniom.
Pierwszym i być może najważniejszym kryterium jest komfort gry. Ukulele, które jest niewygodne, może szybko zniechęcić do ćwiczeń. Z tego powodu, wybór odpowiedniego rozmiaru jest absolutnie fundamentalny. Jak już wielokrotnie wspomniano, rozmiar sopranowy jest najmniejszy, ale może być zbyt ciasny dla osób o większych dłoniach. Rozmiar koncertowy (C) jest często uważany za najbardziej uniwersalny, oferując dobry kompromis między kompaktowością a przestrzenią na gryfie. Rozmiar tenorowy (T) jest większy i może być preferowany przez osoby z dłuższymi palcami lub te, które chcą grać bardziej skomplikowane akordy. Warto, jeśli to możliwe, przymierzyć różne rozmiary w sklepie, aby poczuć różnicę i wybrać ten, który najlepiej leży w dłoniach.
Jakość dźwięku jest oczywiście niezwykle ważna, ale dla początkującego gracza, stabilność stroju i łatwość wydobywania czystych dźwięków mogą być nawet ważniejsze. Bardzo tanie ukulele często mają problemy z utrzymaniem stroju, co oznacza, że trzeba je stroić po każdym utworze, a nawet po kilku minutach gry. To potrafi być frustrujące. Dlatego też, przy wyborze instrumentu, warto zwrócić uwagę na jakość kluczy do strojenia. Preferowane są klucze zamknięte, które są bardziej precyzyjne i stabilne niż otwarte. Materiał, z którego wykonany jest korpus, również ma wpływ na dźwięk. Chociaż ukulele z litego drewna brzmią najlepiej, modele z laminowanego drewna (szczególnie mahoniu lub świerku na płycie wierzchniej) mogą oferować bardzo dobry dźwięk w przystępnej cenie. Warto unikać instrumentów wykonanych w całości z plastiku, jeśli zależy nam na naturalnym brzmieniu, chyba że jest to specjalnie zaprojektowany instrument do podróży, gdzie priorytetem jest odporność na warunki atmosferyczne.
Stan techniczny i jakość wykonania to kolejny kluczowy aspekt. Nieważne, jak dobry materiał zostanie użyty, jeśli ukulele jest źle złożone, nie będzie dobrze brzmiało ani grało się na nim komfortowo. Należy zwrócić uwagę na:
- Gładkość progów na krawędziach gryfu – ostre progi mogą kaleczyć palce.
- Równość podstrunnicy – nierówna podstrunnica może powodować problemy z intonacją.
- Jakość lakieru – powinien być równomiernie nałożony, bez zacieków i pęcherzyków.
- Siodła i mostek – powinny być dobrze zamocowane, a struny powinny opierać się na nich stabilnie.
Warto poszukać opinii o marce i konkretnym modelu, a jeśli to możliwe, obejrzeć instrument na żywo przed zakupem.
Budżet, choć często stanowi ograniczenie, powinien być traktowany jako punkt wyjścia, a nie cel sam w sobie. Zbyt tanie ukulele (
